سیستمهای نوین آبیاری بارانی و موضعی در کشاورزی

در اینجا با انواع سیستمهای آبیاری در کشاورزی آشنا می شوید که شامل انتخاب سیستم، طراحی، اجرا، بهره برداری، نگهداری و... است

سیستمهای نوین آبیاری بارانی و موضعی در کشاورزی

در اینجا با انواع سیستمهای آبیاری در کشاورزی آشنا می شوید که شامل انتخاب سیستم، طراحی، اجرا، بهره برداری، نگهداری و... است

سیستمهای نوین آبیاری بارانی و موضعی در کشاورزی

♥ *** راه در جهان یکیست و آن راه راستی است ***♥
شما دوستان عزیز آزادانه و حتی بدون ذکر منبع می توانید از همه مطالب این وبلاگ استفاده کنید.

۱۴ مطلب با کلمه‌ی کلیدی «آبیاری» ثبت شده است

راهنمای اصول و مبانی بکارگیری و بهره برداری از سیستم های آبیاری تحت فشار در فضای شهری + دانلود رایگان

 

جمع آوری و تدوین : افشین حقیقی
تهیه شده در واحد آموزش سازمان پارکها و فضای سبزشهرداری تبریز

 

دانلود از اینجا

 

 

 

کتاب سیستمهای آبیاری فضای سبز و اصول طراحی آنها تالیف حامد رضا کیخسروی

 

این کتاب در ۴۳۲ صفحه توسط سازمان شهرداری ها و دهیاری ها منتشر شده است.

 

فهرست عنوان

---------------------------------

 

پیشگفتار ................................................................................................... ب
مقدمه .......................................................................................................ق
فصل اول: ارزیابی موقعیت، انتخاب روشو کیفیت آبیاری فضای سبز................................ 1
اهداف ....................................................................................................... 2
1-1 . دیباچه................................................................................................ 3
2-1 . پنج شیوه به کار بردن آب در فضای سبز.......................................................... 4
3-1 . انتخاب سیستم آبیاری برای فضای سبز ........................................................... 5
1. معیارهای اساسی برای انتخاب و طراحی یک سیستم آبیاری ................................ 7 -3-1
2. اطلاعات مورد نیاز طراحی سیستمهای آبیاری تحت فشار ................................. 12 -3-1
3. نحوه انتخاب روش مناسب آبیاری تحت فشار ............................................... 18 -3-1
4-1 . کلیاتی در باره روشهای آبیاری قابل توصیه برای فضای سبز................................. 23
1. روشهای کاربرد زیر زمینی ................................................................... 23 -4-1
2. روشهای آبیاری رو زمینی .................................................................... 32 -4-1
5-1 . خلاصهای از روشهای آبیاری در فضای سبز شهری و فراشهری.............................. 49
1. روشهایی که به طور کامل مبتنی بر مصالح و نیروی کار محلی هستند.................. 49 -5-1
2. روشهای مبتنی بر مصالح وارداتی اما ساخت محلی........................................ 49 -5-1
3. روشهای مبتنی بر قطعات وارداتی........................................................... 50 -5-1
خلاصه..................................................................................................... 51
آزمون...................................................................................................... 52
فصل دوم: اصول فنی و طراحی سیستمهای آبیاری فضای سبز....................................... 53
اهداف ..................................................................................................... 54
1-2 . دیباچه .............................................................................................. 55
2-2 . اجزای سیستم آبیاری .............................................................................. 56
3-2 . معیارهای طراحی...................................................................................
. حداکثر نیاز روزانه آبیاری طرح.................................................................... 63
5-2 . عملکرد سیستمهای آبیاری....................................................................... 70
1. راندمان آبیاری.................................................................................. 70 -5-2
2. راندمان ذخیره در مخزن....................................................................... 71 -5-2
3. راندمان انتقال................................................................................... 72 -5-2
4. راندمان کاربرد آب.............................................................................. 73 -5-2
5. یکنواختی آبیاری ............................................................................... 73 -5-2
6. کفایت آبیاری .................................................................................... 76 -5-2
7. راندمان ذخیره .................................................................................. 77 -5-2
8. کارآیی آبیاری................................................................................... 78 -5-2
9. رابطه بین راندمان کاربرد مصرف و یکنواختی توزیع ........................................ 78 -5-2
10 . رابطه بین کفایت آبیاری و راندمان کاربرد آب............................................. 79 -5-2
خلاصه..................................................................................................... 80
آزمون...................................................................................................... 81
فصل سوم: طراحی سیستمهای آبیاری سطحی در فضای سبز........................................ 85
اهداف ...................................................................................................... 86
1-3 . دیباچه .............................................................................................. 87
1. پستی و بلندی.................................................................................. 87 -1-3
2. نوع خاک........................................................................................ 88 -1-3
3. شکل یک قطعه فضایسبز..................................................................... 88 -1-3
4. نوع گیاه ......................................................................................... 88 -1-3
5. نیروی کار انسانی............................................................................... 89 -1-3
2-3 . راندمانها در آبیاری سطحی...................................................................... 90
1. راندمانهای ویژه................................................................................ 91 -2-3
3-3 . الگوی توزیع آب روی زمین....................................................................... 95
4-3 . طراحی سیستم آبیاری جویچهای (ردیفی)......................................................
روابط فیزیکی بین زمان پیشروی، مقدار نفوذ و نفوذ عمقی............................... 102 -4-3
2. روابط تجربی ................................................................................... 109 -4-3
3. روابط هیدرولیکی.............................................................................. 111 -4-3
4. روش نموداری ................................................................................. 119 -4-3
5. طراحی با روش کاهشجریان ورودی به فارو............................................... 122 -4-3
6. روش نموداری.................................................................................. 123 -4-3
7. آزمایشهای صحرایی برای تعیین درستی پارامترهای طراحی ............................ 124 -4-3
5-3 . طراحی سیستم آبیاری در کرتهای مسطح ................................................... 126
1. نوع خاک، مقدار جریان و عمق آبیاری ...................................................... 126 -5-3
2. اندازه یک قطعه فضایسبز.................................................................... 127 -5-3
3. شیب زمین..................................................................................... 127 -5-3
4. شیوة عملیات احداث و نگهداری............................................................. 128 -5-3
5. شکل کرت ..................................................................................... 128 -5-3
6. نوع عملیات احداث و نگهداری ............................................................... 129 -5-3
7. روابط تجربی ................................................................................... 130 -5-3
8. روابط هیدرولیکی.............................................................................. 130 -5-3
6-3 . طراحی سیستمهای آبیاری نواری............................................................... 135
1-6-3 . روابط تجربی ................................................................................... 136
2-6-3 . روابط هیدرولیکی.............................................................................. 138
3-6-3 . محدودیت های طراحی ....................................................................... 142
4-6-3 . مسدود نمودن انتهای نوار..................................................................... 144
خلاصه.................................................................................................... 146
آزمون..................................................................................................... 146
فصل چهارم: ارزیابی سیستمهای آبیاری سطحی در فضای سبز................................... 155
اهداف .................................................................................................... 156
1-4 . دیباچه .............................................................................................
-4 . جریان ورودی – خروجی ........................................................................ 159
3-4 . پیشروی و پسروی ................................................................................ 163
4-4 . ذخیره سطحی .................................................................................... 165
5-4 . نفوذپذیری......................................................................................... 167
6-4 . عملکرد سیستمهای آبیاری سطحی............................................................. 175
7-4 . ارزیابی سیستم جویچهای (فارو) ................................................................ 176
8-4 . ارزیابی سیستم نواری ............................................................................ 178
9-4 . ارزیابی سیستم آبیاری کرتی .................................................................... 180
10-4 . سایر مدلهای ریاضی........................................................................... 181
11-4 . اندازهگیری و ارزیابی نفوذ در آبیاری سطحی................................................. 184
1-11-4 . حلقههای نفوذ ............................................................................... 187
2-11-4 . روش حوضچهای............................................................................. 189
3-11-4 . روش جویچههای مسدود شده ............................................................. 189
4-11-4 . روش جریان ورودی – خروجی............................................................. 190
5-11-4 . روش نفوذ سنجی با گردش آب ............................................................ 190
خلاصه.................................................................................................... 191
آزمون..................................................................................................... 192
فصل پنجم: استفاده از لولههای کم فشار در آبیاری سطحی.......................................... 195
اهداف .................................................................................................... 196
1-5 . دیباچه ............................................................................................. 197
4-5 . طرح هیدرولیکی لولهها .......................................................................... 201
1. امکان یابی کلی طرح.......................................................................... 201 -4-5
2. اطلاعات نقشهای .............................................................................. 202 -4-5
3. ارزیابی اجتماعی- اقتصادی................................................................... 203 -4-5
4. جانمایی سیمای طرح......................................................................... 204 -4-5
5-5 . تهیه جانمایی خطوط لوله .......................................................................
وسعت محدوده آبخور ......................................................................... 205 -5-5
2. آب قابل دسترس و هیدرومدول آبیاری ..................................................... 207 -5-5
3. الگوی کشت و آب مورد نیاز گیاهان......................................................... 208 -5-5
4. راندمان توزیع سیستمهای لوله زیرزمینی................................................... 208 -5-5
5. مشخصات توپوگرافی.......................................................................... 209 -5-5
6. عوامل اقتصادی و اجتماعی................................................................... 210 -5-5
211.............................................................. 7. طول حداکثر انشعابات درجه 4 -5-5
8. تراکم آبگیرها .................................................................................. 214 -5-5
9. مسیر خط لوله................................................................................. 216 -5-5
6-5 . روش تنظیم پمپ و بهرهبرداری سیستم........................................................ 218
1-6-5 . تنظیم دستی پمپ ............................................................................ 218
2-6-5 . تنظیم پمپ به روش خودکار ................................................................. 220
7-5 . طراحی هیدرولیکی............................................................................... 224
8-5 . سرعت های طراحی .............................................................................. 225
1. حداکثر سرعت................................................................................. 225 -8-5
2. حداقل سرعت.................................................................................. 226 -8-5
9-5 . شیب لوله.......................................................................................... 227
10-5 . طراحی هیدرولیکی سیستمهای لوله باز و نیمه بسته ....................................... 228
1-10-5 . تعیین فواصل و اندازه لولهها برای سیستمهای باز و نیمه بسته ......................... 229
11-5 . طراحی هیدرولیکی سیستمهای لوله بسته ................................................... 232
12-5 . فشار قابل دسترس در ابتدای سیستم......................................................... 233
1-12-5 . افت بار در آبگیر ............................................................................. 236
2-12-5 . افت بار در جعبه تقسیم..................................................................... 237
................................................................. 3-12-5 . افت بار در سیستم درجه 4
238.......................................... ( 4-12-5 . افت بار از سیستم توزیع آب (سیستم درجه 4
5-12-5 . حداکثر عمق آب در سطح قطعه فضایسبز در طول مدت آبیاری......................
6-12-5 . اختلاف نسبی تراز زمین بین دهانه آبگیر و قطعه فضایسبز بحرانی ................... 239
13-5 . افتهای جزئی (موضعی)....................................................................... 239
14-5 . طراحی خطوط لوله............................................................................. 242
1-14-5 . بهینهسازی قطر لوله......................................................................... 242
2-14-5 . سیستمهای حلقوی و شاخهای............................................................. 244
3-14-5 . برآورد اصطکاک لوله ........................................................................ 245
15-5 . حفاظت در برابر ضربه و ضربه قوچ............................................................ 249
1-15-5 . ضربه .......................................................................................... 249
2-15-5 . ضربه قوچ..................................................................................... 250
3-15-5 . سیستمهای لوله باز و نیمه بسته........................................................... 251
4-15-5 . سیستمهای لوله بسته....................................................................... 252
5-15-5 . توقف ناگهانی پمپ .......................................................................... 252
6-15-5 . تخلیه ناگهانی هوا............................................................................ 253
7-15-5 . بستن ناگهانی شیر........................................................................... 253
8-15-5 . روشهای کاهشخسارت افزایش فشار ناشی از بستن ناگهانی شیر .................... 253
16-5 . روش طراحی سیستمهای لوله بسته با لوله هوادهی باز ..................................... 257
1-16-5 . برآورد حداکثر فشار موج بعد از بستن ناگهانی شیر ...................................... 257
2-16-5 . مقطع طولی لوله ............................................................................. 260
خلاصه.................................................................................................... 260
آزمون..................................................................................................... 260
فصل ششم: اصول کلی سیستمهای آبیاری بارانی در فضای سبز.................................. 263
اهداف .................................................................................................... 264
1. دیباچه ............................................................................................. 265 -6
2. انواع سیستمهای آبیاری بارانی .................................................................. 267 -6
1-2 . سیستم آبیاری بارانی جابجا شونده .......................................................... 267 -6
2-2 . سیستم آبیاری بارانی نیمه جابجا شونده ....................................................
3-2 . سیستم آبیاری نیمه ثابت..................................................................... 268 -6
4-2 . سیستم آبیاری بارانی ثابت.................................................................... 268 -6
5-2 . سیستم آبیاری بارانی مجموعه متحرک ..................................................... 268 -6
6-2 . سیستم آبیاری بارانی مجموعه ثابت ......................................................... 273 -6
7-2 . سیستم آبیاری بارانی مجموعه متحرک دائم................................................ 275 -6
8-2 . سیستم آبیاری بارانی عقربه ای............................................................... 276 -6
9-2 . سیستم آبیاری بارانی متحرک خطی ........................................................ 278 -6
10-2 . سیستم آبیاری بارانی با دستگاه آبپاش ارابهای .......................................... 281 -6
3. اجزاء سیستمهای آبیاری بارانی ................................................................. 284 -6
4. آبپاشها و خصوصیات آنها ..................................................................... 287 -6
1-4 . انواع آبپاشها................................................................................. 287 -6
2-4 . دبی آبپاشها ................................................................................. 290 -6
3-4 . برد پرتاب در آبپاشها ....................................................................... 291 -6
4-4 . الگوی توزیع آب توسط آبپاشها............................................................ 291 -6
5-4 . شدت پخش آب ............................................................................... 294 -6
6-4 . اندازه قطرات در آبپاشها.................................................................... 295 -6
7-4 . یکنواختی در پخش آب....................................................................... 298 -6
5. کفایت پخشآب.................................................................................. 305 -6
1-5 . رابطه بین ضریب یکنواختی توزیع، نفوذ عمقی و کفایت آبیاری .......................... 305 -6
2-5 . ترکیب مناسب یکنواختی و کفایت آبیاری .................................................. 309 -6
6. تبخیر و باد بردگی ................................................................................ 310 -6
1-6 . نموگرام فراست و شوالن ...................................................................... 311 -6
2-6 . راهنمای کلی................................................................................... 315 -6
خلاصه.................................................................................................... 316
آزمون..................................................................................................... 317
فصل هفتم: اصول طراحی آبیاری بارانی در فضای سبز ..................................................
اهداف .................................................................................................... 320
1-7 . دیباچه ............................................................................................. 321
2-7 . میزان پخشآب .................................................................................. 321
3-7 . فاصله آبپاشها .................................................................................. 327
1. استقرار متناوب ................................................................................ 330 -3-7
2. فاصله بین آبیاریها ........................................................................... 332 -3-7
4-7 . معیارهای انتخاب آبپاش........................................................................ 334
5-7 . ظرفیت سیستم ................................................................................... 336
خلاصه.................................................................................................... 338
آزمون..................................................................................................... 338
فصل هشتم: طراحی و آرایشسیستمهای آبیاری بارانی............................................... 341
اهداف .................................................................................................... 342
1-8 . دیباچه ............................................................................................. 343
2-8 . طراحی سیستم لاترالها ......................................................................... 343
1. مفهوم طراحی لاترالها ....................................................................... 343 -2-8
2. هیدرولیک لاترالها............................................................................ 345 -2-8
3. آرایش لاترال ها ............................................................................... 349 -2-8
3-8 . طراحی سیستم لوله اصلی ....................................................................... 353
1. فشار لازم در نقطه اتصال لاترال به لوله اصلی .............................................. 353 -3-8
2. فشار بحرانی مورد لزوم در لوله اصلی........................................................ 354 -3-8
خلاصه.................................................................................................... 357
آزمون..................................................................................................... 358
فصل نهم: طراحی سیستم آبیاری قطرهای در فضای سبز............................................. 363
اهداف .................................................................................................... 364
1-9 . دیباچه ............................................................................................. 365
1. مزایای آبیاری قطرهای ........................................................................ 366
معایب .......................................................................................... 366 -1-9
2-9 . اجزاء سیستم آبیاری قطرهای.................................................................... 368
3-9 . قطرهچکانها ...................................................................................... 370
1. انواع قطره چکانها ............................................................................ 370 -3-9
2. هیدرولیک قطرهچکانها ...................................................................... 374 -3-9
3. یکنواختی قطرهچکانها....................................................................... 378 -3-9
4-9 . هیدرولیک لاترالها............................................................................... 382
1. روابط کلی...................................................................................... 383 -4-9
5-9 . فیلترها و سیستمهای تصفیه آب................................................................ 385
1. انواع صافیها ................................................................................... 387 -5-9
2. تصفیه باکتریایی............................................................................... 390 -5-9
3. تصفیه شیمیایی ............................................................................... 391 -5-9
6-9 . سیستمهای تزریق کود........................................................................... 393
1-6-9 . تجهیزات تزریق کود........................................................................... 394
خلاصه....................................................................................................
آزمون.....................................................................................................
فهرست منابع و مراجع..................................................................................

 

Download Here

کتاب آسیب شناسی پروژه های آبیاری تحت فشار
ترجمه و تدوین: مهدی عرفانی (کارشناسی ارشد سازه های آبی) زمستان ۱۳۹۰

( مطلب زیر برگرفته از سایت abyar.org است)

نظر به اینکه در گزارشات طراحی سیستم های آبیاری تحت فشار و به تبع آن پروژه های اجرایی مربوطه توجه شایانی به موضوعات زیر نشده و این امر باعث بروز مسائل و خسارتی به سیستم آبیاری تحت فشار می گردد، در این کتاب تحت عنوان آسیب شناسی پروژه های آبیاری تحت فشار، با نگاه دقیق تری به آنها، راه حل های مناسب نیز ارائه شده است.

این موضوعات عبارتند از:
1- مسائل ناشی از هوا و خلا در شبکه لوله ها
2- مسائل ناشی از امواج فشاری در شبکه لوله ها
3- مسائل ناشی از آلاینده های فیزیکی و بیولوژیک آب
4- مسائل ناشی از آلاینده های شیمیایی آب

فهرست مطالب:
فصل اول - بررسی منشا و مشکلات هوا و خلا در شبکه های لوله گذاری و سیستم های آبیاری و ارائه راه کارهای مناسب
- علت ورود هوا، تاثیر هوا در سیستم و شبکه، کنترل هوای سیستم آبیاری بوسیله شیرهای خودکار هوا، اجزا و مکانیزم عملکرد شیرهای خودکار هوا، انتخاب موقعیت شیرهای هوای لازم در سیستم آبرسانی،
فصل دوم - بررسی و کنترل امواج فشاری در شبکه های لوله گذاری و سیستم های پمپاژ
   - بررسی علل ایجاد امواج فشاری، معادله موج فشاری، ایستگاه پمپاژ، پمپ های قائم و شیرهای هوای سرویس چاه، شیرهای کنترل، تجهیزات تخلیه موج فشار، لوله های قائم و مخازن ضربه گیر، شیرهای خلا شکن و ...
فصل سوم - بررسی های لازم در مورد فیلتراسیون، تصفیه، بهره برداری و نگهداری تجهیزات مربوطه در سیستم های آبیاری میکرو
   - بررسی علل گرفتگی گسیلنده ها و روش های جلوگیری از آن
   - تجزیه و تحلیل گرفتگی فیزیکی، مشکلات گرفتگی فیزیکی ( فیلترهای توری، جداکننده های ماسه ای)،
   - مشکلات گرفتگی بیولوژیکی (فیلترهای شنی، فیلترهای دیسکی) ،
   - مشکلات گرفتگی شیمیایی (رسوبات کربنات کلسیم، رسوبات آهن)
   - شستشوی سیستم آبیاری
   - مکانیزم تزریق کود و یا مواد شیمیایی به داخل سیستم آبیاری میکرو
   - روش گندزدایی با ازن در سیستم های آبیاری
فصل چهارم - بررسی و شناخت اثرات زیان بار عوامل شیمیایی آب آبیاری بر مولفه های خاک، گیاه و تاسیسات سیستم های آبیاری و ارائه راه کارهای مناسب
   - ارزیابی و آنالیز کیفی آب آبیاری
   - پارامترهای شیمیایی آب آبیاری
   - بررسی اثرات و مشکلات ناشی از PH و ارائه راه کارهای مناسب
   - بررسی اثرات و مشکلات ناشی از عنصر آهن (Iron) و ارائه راه کارهای مناسب (هوادهی و ته نشینی، کلر زنی، پرمنگنات پتاسیم، فیلتراسیون)
   - سختی (Hardness) (اثر سختی بر خاک، اثر سختی آب بر لوله ها و تجهیزات آبیاری، تصفیه و کاهش سختی آب و ...)
   - خورندگی (Corrosion) ( روش های پیش گیری از خوردگی، روش های تصفیه آب، شاخص کربنات کلسیم اشباع)
   - شوری (Salinity) (شوری آب مصرف خانگی و دام، تاثیر شوری آب بر گیاهان، شوری و آبیاری، مقاومت گیاه زراعی به شوری، انتخاب روش آبیاری بر اساس شوری آب، تاثیر نوع خاک بر شوری، محدودیت های شوری آب برای گیاهان)
   - قلیائیت (Sodicity) ( رابطه بین شوری و قلیائیت در آب، خطر استفاده از آب شیرین پس از آب با SAR بالا، اثر بیکربنات ها و کربنات ها بر قلیائیت، اثر سدیم بر گیاهان، اثر کلراید، اثر برن، اثر سولفور، اثر نیتراتها، فسفرها و پتاسیم)
   - کیفیت آب آبیاری برای کشت گیاهان در محیط های بدون خاک

 

 

دانلود کتاب آسیب شناسی پروژه های آبیاری تحت فشار

آبیاری قطره ای زیرسطحی جز انواع آبیاری های زیرسطحی است که امروزه از اهمیت و گسترش روز افزونی برخوردار است. آبیاری قطره ای زیرسطحی نسبت به سایر سیستم های آبیاری آب را در حجم و فشار کم تری استفاده می کند. در این روش، آب توسط نیروی ماتریک خاک جابجا می شود که این خود موجب حذف روناب سطحی و اثرات نفوذ سطحی می گردد. آب توسط لوله های فرعی مدفون در سرتاسر نیم رخ خاک توزیع می شود. در این روش، حجم مرطوب شده ناحیه رشد ریشه حداکثر و تلفات نفوذ عمقی حداقل می باشد.
در ایران از قرنها قبل در مناطق کم آب استفاده از کوزه های سفالی که در پای درختان دفن می شده اند، مرسوم بوده است. تا به مرور زمان، آب داخل کوزه، از جداره سفالی، تراوش و به خاک نفوذ کند. اکنون این سیستم بشکلی تغییر یافته بصورت آبیاری زیرسطحی با لوله های تراوا و یا لوله های قطره چکان دارد مورد استفاده قرار می گیرد.

 

 

 لوله های تراوا سوراخ دار نیستند بلکه اسفنجی هستند و از لاستیک های بازیافتی تولید می شوند. در سیستم تراوا، جریان آب وجود ندارد بلکه یک فضای رطوبتی ملایم و نسبتا یکنواخت به شعاع تقریبی ۳۰ تا ۵۰ سانتیمتر(پیاز رطوبتی) در اطراف لوله ایجاد می شود. تکنولوژی تراوا به گونه ای است که با فشار خیلی کم ۲ تا ۸ متر فشار ، آب از دیواره لوله تراوا، تراوش می کند و پس از ایجاد یک فضای رطوبتی با اطراف خود به تعادل می رسد٬ یعنی به میزانی که ریشه آب را می مکد، لوله هم تراوش می کند و در سیستم هیچ گونه تبخیری نخواهیم داشت. در این سیستم طول لوله های لترال تراوا در هر قسمت نباید بیش از ۲۵ متر باشد تا یکنواختی پخش آب حفظ شود. این لوله ها براحتی قابل بریدن و اتصال هستند و همچنین بدون نیاز به اتصالات دیگر قابلیت خمیده شدن و حلقه شدن را دارند. این لوله ها بدلیل پخش آب بیشتر در مورد گیاهان متراکم تر استفاده می شوند.

لوله های قطره چکان دار نوع دیگری هستند که در این نوع لوله ها آب از طریق روزنه های روی لوله که به فواصل مختلفی قرار گرفته اند در محیط خاک پخش می شوند و این لوله ها به دلیل دارا بودن مقاومت و استحکام بالاتر نسبت به آسیب دیدگی و نفوذ ریشه گیاهان در آنها مقاوم ترند و همچنین بعلت دارا بودن سیستم تنظیم دبی خروجی اتوماتیک نسب به تغییرات فشار آب سیستم حساس نیستند. این نوع لوله ها نیز برای طیف وسیعی از گیاهان قابل استفاده هستند و با ظرفیت های پخش آب ( دبی های)  گوناگون  تولید می شوند. این نوع لوله ها قابلیت کاربرد تا طول های بیشتر از ۲۵ متر تا ۵۰ را نیز دارند.
اما نکته مهم این است که برای آبیاری زیر سطحی حتما باید از لوله های مخصوص آبیاری زیرسطحی استفاد کرد و نمی توان همان لوله های آبیاری قطره ای روسطحی را بکار برد. زیرا لوله های آبیاری زیرسطحی برای شرایط زیرخاک با ویژگی های کمی مقاوم تری نسبت به آسیب جوندگان و نفوذ ریشه ساخته شده است.

 


مزایای استفاده از آبیاری زیرسطحی
•    صرفه جویی آب به میزان حداکثر و نبود تبخیر از سطح خاک
•    افزایش کمی و کیفی گیاهان بعلع وجود رطوبت در دسترس همیشگی
•    صرفه جویی سم و کود بعلت انتقال آن از طریق همین سیستم
•    صرفه جویی انرژی، چون برای تراوش از لوله های تراوا نیاز به فشار چندانی نیست انرژی کمتری نیز لازم خواهیم داشت. مثلا چنانچه منبع استحصال آب، کمی مرتفع باشد حتی با اختلاف رقوم ارتفاعی ۳ متر  بدون نیاز به پمپ می توان آبیاری انجام داد.
•    عدم نیاز به تسطیح و تراس بندی در سطح خاک
•    از بین رفتن تدریجی علفهای هرز
•    قابل استفاده از مزارع و باغات تا باغچه منازل و گلدان‌ها و زمینهای ورزشی
•    عدم مزاحمت برای ماشین آلات و کارگران بعلت دفت بودن سیستم زیر زمین
•    مصونیت از سرما و گرما به لوله ها و یخ زدگی
•    مصونیت از آسیب و سرقت بعلت نداشتن آبپاش و تجهیزات رو زمینی
•    اکسیژن رسانی به ریشه و کاهش نیاز به شخم
•    قابلیت کنترل اتوماتیک
•    طول عمر بالای سیستم (بسته به نگهداری و سرویس بین 10 تا 25 سال)
•    عدم تاثیر وزش باد
•    تکنولوژی باز یافتی، چون ماده اصلی و اولیه لوله های تراوا پودر لاستیک های فرسوده اتومبیل می باشد، علاوه بر مزیت قیمت تمام شده، از امتیاز تکنولوژی باز یافتی هم برخوردار است.
•    قابل استفاده در هر نوع آب و خاک و هوا
•    کاهش هزینه کارگری
•    عدم سله بستن و فرسایش خاک
•    قابل کاربرد روی شیب و دیواره ها
•    قابل کاربرد در سیستم Roof Garden
 
محدودیت های استفاده از آبیاری زیرسطحی
•    امکان جویده شدن توسط حیوانات
•    امکان نفوذ ریشه به داخل لوله و آسیب به آن ( البته این مشکل با استفاده از لوله های مخصوص و برخی روش ها برطرف می شود)
•    لوله گذاری در زیر خاک، چون در عمق ۱۰ تا ۴۰ سانتیمتری عمق خاک نصب می گردد، طبعا هزینه شیار کنی را به همراه دارد ولی در عوض نیازی به قطره چکان، بابلر، میکرو جت و ... نیست.
•    زمینهای سنگی و کوهستانی، در زمینهایی که شیار کنی در آنها ناممکن یا خیلی مشکل است، مانند سنگی و کوهستانی، طبعا سیستم تراوا مناسب نبوده و سیستم قطره ای رو سطحی پیشنهاد می گردد.
•    مشکل جوانه زنی بذرها که هنوز در لایه سطحی خاک قرار دارند.


نتیجه گیری
سیستم‌آبیاری قطره زیر سطحی همانند آبیاری قطره ای رو سطحی نیاز به سیستم تصفیه و فیلتراسیون برای جلوگیری از گرفتگی روزنه ها نیز می باشد و اگر این سیستم با دقت طراحی شود و سپس در بخش بهر برداری و نگهداری اصول آن رعایت شود می توان انتظار داشت این سیستم حداقل ۱۰ سال عمر کند و حجم زیادی از آب صرفه جویی شود.
بهترین نوع سیستم آبیاری قطره زیرسطحی می تواند بهره گیری ترکیبی از لوله های تراوا و لوله‌های قطره‌چکان دار باشد تا بتوان با این ترکیب به بهترین یکنواختی پخش در قسمت های مختلف زمین رسید.

 

 

در حال حاضر سیستم های سفالی مختلفی ابداع شده اند که یا به صورت تحت فشار (با استفاده از پمپ آب ) یا به صورت ثقلی (با استفاده از فشار اندک ناشی از اختلاف سطح)کار می کنند. این روش ها را "کپسول سفالی" می نامند و وجه مشترک میان آنها این است که قطعات سفالی با استفاده ا لوله های رابط به یکدیگر متصل می شوند . دو مشکل عمده در استفاده از این روش ها وجود دارد که یکی هزینه زیاد و دیگری قرار گرفتن قطعات آنها در سطح یا عمق کم خاک است که مانع استفاده از ماشین آلات برای انجام عملیات کاشت ، داشت و برداشت می شود.

این روش که ترکیبی از روشهای کوزه ای و زیر سطحی است مبتنی بر استفاده از لوله هایی است که به روش زیر سطحی در عمق خاک کاشته می شوند اما جنس آنها به جای لاستیک سفال است و از روش اختلاف سطح برای هدایت آب در آنها استفاده می شود.

سفال در خاک تجزیه نمی شود و خاک را آلوده نمی کند. نمونه هایی از لوله های سفالی غیر متخلخل که از آنها برای انتقال آب استفاده می شده در خرابه های باستانی  سوریه یافت شده که با آنکه بیش از پنج هزار سال از عمر آنها می گذرد هنوز هم سالم باقی مانده اند، از آن جالبتر شبکه انتقال آب با لوله های سفالی است که در حفریات باستان شناختی "شهر سوخته" در سیستان و بلوچستان یافت شده است.

لوله های سفالی که پس از سالها تحقیق و آزمایش تولید شده خاصیت آب دهی و مقاومت زیادی دارند این لوله ها با طول حدود ۳۳و قطر خارجی چند سانتی متر تولید و با اتصالاتی از جنس مواد پلاستیکی به هم متصل می شوند. بدین ترتیب خطوط لوله متخلخل و انعطاف پذیری به وجود می آید که به صورت یک شبکه زیر سطحی در عمق مناسب خاک نصب می شوند (بسته به اینکه کشت زراعی ،باغی ،بوته کاری یا فضای سبز باشد، عمق کار گذاری لوله ها کار می کند).

آب با فشار کمی که از اختلاف سطح زمین و عمق کار گذاری لوله ها ناشی می شود ، در لوله ها جریان می یابد و به تدریج به خاک نشت می کند. مکش خاک خشک به بیرون آمدن آب از لوله های سفالی کمک می کند . با مرطوب شدن خاک اطراف لوله ها مکش و آب دهی به خاک کاهش می یابد. این همان فرآیندی است که پیشتر با اصطلاح "خود تنظیمی" از آن یاد کردیم. استفاده از سفال مزایای دیگری نیز نسبت به لوله های لاستیکی دارد. یکی اینکه هزینه تولید آن بسیار کمتر از لوله های لاستیکی است دیگر اینکه آب دهی لوله های سفالی بر خلاف لوله های لاستیکی یکنواخت است. این مزیت مانع اتلاف آب در اعماق بیشتر یا خیس شدن سطح خاک می شود یعنی تبخیر سطحی حذف می شود و از آب بدون تجمع نمک در سطح خاک و شوره بستن حداکثر استفاده می شود.

مزیت دیگر این است که خاک و انرژی مورد نیاز برای تولید لوله های سفالی در کشور نامحدود است و همین مزیت سبب می شود که هزینه تولید این لوله ها نسبت به لوله های لاستیکی و پلی اتیلن به یک چهارم تقلیل می یابد.

 

ویدئوی استفاده از آبیاری کوزه ای در آپارات